Ký ức tháng Tư…

15:25 | 03/05/2021
(NXD) - Khi Hà Nội, Nha Trang, Sài Gòn rực rỡ dưới nắng bởi những giàn hoa Lộc Vừng, Hoa Giấy, Hoa Bọ Cạp… thì ở Cửa Lò, Cửa Hội quê tôi tím ngắt một màu “Hoa Muống Biển”. Tháng Tư trong ký ức của tôi về một miền quê ven biển Xứ Nghệ là vậy, chênh chao đến nao lòng…
 
 
 
Sinh ra và lớn lên nơi cửa sông, sông Lò ở phía Bắc và sông Lam ở phía Nam. Hai con sông ôm trọn những người dân quê tôi, là những dòng mạch nha nuôi sống và che chở cho biết bao thế hệ người dân Cửa Lò. Tháng Tư về nơi ấy bỏng rát và trở nên oi bức khi mà những cơn gió Lào và cái nắng đầy khắc nghiệt thiêu đốt đi tất cả những chồi non của mùa Xuân chưa kịp tìm cho mình một chỗ tránh. 
 
Chiều xuống, khi những cái nắng nhẹ nhàng hơn, tôi vẫn thường leo lên ngọn Lan Châu nhìn về biển cả. Nơi ấy xa xôi là đảo Mắt, đảo Ngư, là những chuyến tàu lớn, là những cánh buồm nhỏ mà cha tôi, mẹ tôi và những người dân đang chống chọi với sóng dữ, với bão giông, để nuôi sống anh em tôi trưởng thành. 
 
 
 
Sông Lò có Cửa Lò từng rất nhộn nhịp. Ở đó những thập niên 80-90 từng là thủ phủ của những mặt hàng xa xỉ như radio, tivi, xe đạp, xe máy v.v. ở những đất nước xa xôi theo chân những con tàu cập cảng Cửa Lò rồi đi về mọi miền Tổ quốc. Nơi ấy, còn có một xứ gọi là bến Cá- bến cá Bara hay ngày nay được đặt là bến cá Nghi Thủy. Ngày xưa bến cá không được kè bằng những phiến đá đan xen và gắn với nhau bằng những khối bê tông như bây giờ,mà là một con đê mặn được các cụ kè lại bằng gỗ, bằng tre, sao cho mỗi đợt tàu thuyền cập bến, nó không bị cuốn trôi.
 
Bây giờ người ta còn làm những bậc lên xuống cho ngư dân thuận tiện lên xuống mỗi lúc tàu cập bến. Những két hải sản được vận chuyển lên bờ bằng một cái cầu thang trượt. Số lượng cá đánh bắt giờ cũng nhiều hơn. Những con thuyền nhỏ được thay bằng những con tàu có công suất lớn hơn, đi được xa hơn. Những chuyến đi biển bây giờ đã không còn là 3 đến 5 ngày như lúc xưa mà có khi kéo dài cả tháng, thậm chí nửa năm.
 
 
Mẹ tôi sau mỗi chuyến đi biển về của cha và các anh thường đợi ở bến từ rất sớm, thường là từ tờ mờ sáng. Những mẻ cá lớn được phân ra theo chủng loại, kích thước rồi đóng vào các thùng đá vận chuyển vào nhà máy. Những con nhỏ hơn hoặc số lượng ít, Mẹ giữ lại, bán lẻ ở trên bến. Những hôm nhiều hơn mẹ còn mang xuống chợ Hôm, chợ Sơn để bán và về nhà khi cái nắng chiếu thẳng không còn nhìn thấy bóng của mình. 
 
Thường sau mỗi chuyến đi chợ như vậy, phần quà của tôi là một cái bánh đa hoặc là vài cái bánh rán thơm lừng ở chợ. Đến bây giờ, trong tiềm thức của tôi vẫn nhớ món canh cá Dơi nấu với dưa chua Mẹ nấu. Cá dơi thường có nhiều hơn phần sụn, nhai giòn giòn cộng với cái chua thanh của dưa cải muối lu là một loại vị giác gắn với quảng đời tuổi thơ sông nước của Tôi.
 
 
Bến cá giờ được xây dựng lại, rộng hơn, khang trang hơn. Nó được quy hoạch thành chợ Bến Cá với bãi xe cho khách du lịch, đình chợ để mua bán, gian hàng trưng bày, vài quán ăn nhỏ. Hàng hóa giao dịch bây giờ cũng không đơn thuần là cá mà có cả trăm thứ hải sản và sản phẩm từ hải sản như ruốc, nước mắm. Tuy nhiên, hình ảnh những người Bà, người Mẹ bên thúng, bên mẹt vẫn thi thoảng ở đó. Nó giúp tôi gợi nhớ về cả khoảng trời tuổi thơ và kí ức!
 
So với sông Lò thì sông Lam rộng hơn, phù sa nhiều hơn, sản vật cũng phong phú hơn. Sông Lam gắn liền với đại đa số người Nghệ bởi những điệu ví dặm bên hai bờ tả hữu. Cửa Hội nơi sông Lam đổ ra biển thuộc phường Nghi Hải. Cây cầu Cửa Hội mới được đầu tư xây dựng, nối hai bờ sông Lam là niềm vui và mơ ước của bao thế hệ người dân sống hai bên bờ. 
 
 
Từ cầu Cửa Hội bạn có thể phóng tầm mắt rất xa để ngắm nhìn sự giao thoa của hai dòng nước mặn ngọt, sự giao hòa của đường chân trời. Đứng trên cầu Cửa Hội, có thể nhìn thấy nhà máy đóng tàu Cửa Hội; nhìn thấy cách mà những người thợ mộc tạo ra những con thuyền đương đầu với sóng giữ; nhìn thấy những con buồm nhỏ của ngư dân đang bắt tôm bắt cá ven bờ; nhìn thấy cả bóng của những chiến sĩ bộ đội Biên phòng, những xuồng nô của các anh Cảnh sát Biển, lực lượng Kiểm ngư; nhìn thấy cả một dải quê hương với cuộc sống bình dị với nhiều cảm xúc thật tuyệt vời.
 
 
 
Ở Cửa Hội cũng có một chợ khá nổi tiếng và lâu đời là chợ Mai Trang. Chợ Mai Trang ngày xưa có lẽ là lớn hơn bây giờ vì ngày trước xung quanh chợ không có nhiều người sinh sống. Bây giờ, nó đã phồn hoa và đông đúc hơn rất nhiều. Có một câu nói rất hay về những ngôi chợ của Nghi Lộc: “Nếu bạn muốn học được 6 văn hóa hãy đến chợ Mai Trang, bạn muốn biết được 6 ngôn ngữ hãy cắp giỏ đến  Chợ Sơn”. 
 
Đối với người Cửa Lò và Nghi Lộc thì “Nghi Lộc ngữ” nằm trong “Nghệ ngữ”, là một thứ đặc sản về ngôn ngữ không lẫn vào đâu được. Ngày xưa tôi còn nhớ bài thơ “Ghẹo cô hàng nước” bản ngữ Nghi Lộc được ghi chép lại như sau :
 
“O bán hạng (hàng) nay đã mấy tuồi (tuổi)
Nước O còn nọng (nóng) hay đã nguồi (nguội)
Trên hạ lụng lặng (lủng lẳng) một gói nẻm (nem)
Lơ thơ dưới mọc (móc) mấy quả chuồi (chuối)
Bánh mỏng, bánh dày đều trơn mỡ
Khoai môn, khoai ngá (ngứa) phải chấm muồi (muối)
Ăn uống no say tiền chưa đụ (đủ)
Xin O cho chịu một bài buồi (buổi).
 
Hồi học phổ thông, tôi có rất nhiều bạn bè ở Cửa Hội. Sau giờ tan lớp, chúng tôi thường đạp xe về nhà bạn chơi. Các bạn tôi ở Cửa Hội thường có điều kiện kinh tế tốt hơn vì phần đa con em Nghi Hải đi nước ngoài nhiều. Những thứ mà ngư dân chúng tôi mơ ước thì đám bạn tôi ở Cửa Hội có cả. Điều tôi thích nhất là chiều chiều cùng thằng bạn leo lên đê sông Lam ngồi ngắm cảnh, tắm sông. Tối đến tranh thủ chờ lúc bố mẹ chúng nó đã ngủ, chúng tôi mang đèn pin ra phía bãi phi lao ngoài biển tìm ổ chim.
 
 
Cửa Lò bây giờ khác nhiều, không còn những cồn cát chỉ có phi lao và  Hoa Muống Biển. Thay vào đó, là những khách sạn nhà hàng mọc lên chi chít. Những khu vui chơi giải trí cũng được xây dựng để đáp ứng nhu cầu du lịch, nghỉ dưỡng của du khách. Khách đến Cửa Lò thường rất thích thả mình trên bãi biển dài, trong xanh, bãi cát, để vui chơi và ăn món đặc sản “mực nháy”. 
 
Nếu bạn có một lần về Cửa Lò, hãy đừng bỏ phí thời gian mình trong khách sạn mà hãy thức dậy thật sớm để ngắm cảm nhận niềm vui của người ngư dân trên Bến Cá; hoặc thong dong với chợ Mai Trang, chợ Sơn, để hiểu được một chút văn hóa Nghi Lộc. Tối đến, hãy trai nghiệm trên những chiếc thuyền thúng ra biển và tự tay câu mực. Những chú “mực nháy” vướng câu, bật tanh tách dưới anh trăng… 
 
Tôi tin chắc, chuyến đi của bạn sẽ có nhiều hấp dẫn! 
 
Nam Đặng
 
 
 

Tin cùng chuyên mục

(NXD) - Dù các chỉ số kinh tế vĩ mô đều rất khả quan, song trước tình hình dịch COVID-19 khó lường, nhà đầu tư đang có xu hướng tìm đến những vùng đất an toàn...
17:03 | 07/05/2021
(NXD) - Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên vừa ban hành quyết định phê duyệt kết quả thi tuyển thiết kế kiến trúc công trình xây dựng quần thể văn hóa - thể thao ...
15:23 | 03/05/2021
(NXD) - Hôm nay tại Trung tâm Hội nghị Quốc Gia, Công ty CP Bóng đèn, phích nước Rạng Đông long trọng tổ chức kỷ miệm 60 năm thành lập (28/4/1961-28/4/2021) v...
15:06 | 28/04/2021
(NXD) - Theo bà Đặng Thị Kim Oanh, trong hơn 1 tháng qua các tài khoản Youtube mạo danh bà Kim Oanh đã đăng tải hàng loạt video vu khống.
23:15 | 19/04/2021
(NXD) - Ngành thép Việt Nam đã có bước phát triển đáng kể trong khu vực và giữ vai trò ngày càng quan trọng trong ngành thép khu vực Đông Nam Á và cải thiện v...
18:27 | 18/04/2021
(NXD) - Được định hướng là một khu “đô thị sân bay” sầm uất tại Long Thành, chủ đầu tư dự án Gem Sky World cam kết bàn giao hoàn thiện hệ thống tiện ích nội k...
21:10 | 07/10/2020
(NXD) - Sau khi tăng sức nóng trên thị trường bất động sản bằng việc cam kết hoàn thiện hệ thống tiện ích cao cấp và đa dạng, chủ đầu tư dự án Gem Sky World t...
20:30 | 31/03/2021
(NXD) - Nằm ngay trung tâm thành phố sân bay tương lai, Gem Sky World là dự án bất động sản được quan tâm hàng đầu khu vực Long Thành. Đặc biệt, việc đảm bảo ...
23:14 | 22/12/2020
(NXD) - Khu đô thị thương mại giải trí Gem Sky World 92 ha tại “thành phố sân bay” Long Thành (Đồng Nai) hiện đang thu hút sự quan tâm của thị trường nhờ pháp...
09:00 | 18/12/2020
(NXD) - Ngày 26-27/11/2020, tỉnh Đồng Nai vừa tổ chức đấu giá thành công 2 lô đất tại huyện Long Thành và thành phố Long Khánh với giá trị lần lượt là 1.626 t...
22:45 | 01/12/2020