Vắng lặng Cửa khẩu quốc gia Thanh Thủy

aA

Năm 2011, cửa khẩu Thanh Thủy được nâng cấp thành cửa khẩu Quốc gia. Tuy nhiên, với tác động của dịch bệnh COVID-19 cùng nhiều nguyên nhân, đến nay cửa khẩu này gần như "đứng yên", chưa có điện lưới và không phát sinh tờ khai Hải quan nào trong 2 năm qua.

Cửa khẩu quốc gia Thanh Thủy (Nghệ An). Ảnh: Văn Dũng

Cửa khẩu Thanh Thủy là cửa khẩu đường bộ tại thôn Khe Mừ, xã Thanh Thủy, huyện Thanh Chương (Nghệ An). Cửa khẩu này có vị trí rất thuận lợi khi chỉ cách TP. Vinh khoảng 60km, cách cảng Cửa Lò và Khu kinh tế Đông Nam Nghệ An chỉ khoảng hơn 80km. Đây là cửa khẩu thông thương sang Cửa khẩu Nậm On, tỉnh Bolykhamxay (Lào).

Để mở rộng, thúc đẩy giao thương kinh tế hai nước, năm 2011, cửa khẩu Thanh Thủy được nâng cấp thành cửa khẩu Quốc gia. Đến năm 2013, UBND tỉnh Nghệ An đã phê duyệt quy hoạch Cửa khẩu Thanh Thủy với tổng diện tích 21,97ha để xây dựng các khu chức năng tại đây.

Năm 2016, cửa khẩu Thanh Thủy là một trong các lựa chọn để xây dựng đường cao tốc Việt Nam - Lào, nối Hà Nội với Viêng Chăn dài cỡ 725 km. Đến năm 2018, khi quy hoạch đường cao tốc Hà Nội - Viêng Chăn được Chính phủ hai nước đồng ý thực hiện, việc quy hoạch Cửa khẩu Thanh Thủy thành khu kinh tế cửa khẩu được coi là động lực phát triển của vùng. Tuy nhiên, đến nay Bức tranh phát triển kinh tế - xã hội khu vực cửa khẩu Thanh Thủy vẫn chưa thể hoàn thiện.

Trước đây, nhiều chuyên gia từng đánh giá Cửa khẩu Thanh Thủy có ý nghĩa vượt tầm, gắn với bước đi, cách làm nhằm hiện thực hóa sự phát triển kinh tế vùng này và tạo ra động lực phát triển cho Nghệ An nói riêng và Việt Nam nói chung, kết nối hành lang kinh tế Đông - Tây, gồm: Việt Nam, Lào, Thái Lan và Myanmar.

Tại Nghị quyết số 26/NQ-TW, ngày 30/7/2013 của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển tỉnh Nghệ An đến năm 2020 đã đề ra nhiệm vụ “Đẩy mạnh phát triển Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy, nâng cấp cửa khẩu quốc gia Thanh Thủy thành cửa khẩu quốc tế, trở thành đầu mối giao thương quan trọng với Lào, Thái Lan, Myanmar”. Đây cũng là căn cứ thỏa thuận hợp tác giữa 2 Chính phủ Việt Nam và Lào về triển khai tuyến đường cao tốc Viêng Chăn - Paksan - Thanh Thủy - Hà Nội và nó cũng mở ra cơ hội mới để phát triển cho vùng này.

Thế nhưng, theo ghi nhận hiện nay, cửa khẩu Thanh Thủy khá đìu hiu, vắng bóng xe cộ qua lại.

Trao đổi với Nhadautu.vn, ông Nguyễn Sỹ Nam, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan cửa khẩu Thanh Thủy cho biết, hiện tại cửa khẩu chỉ có bộ đội Biên phòng và chi cục Hải quan ở đây, với tổng cộng có hơn 60 người, nhưng vẫn chưa có điện lưới.

Theo ông Nam, trước đây, hàng hoá thông thương qua Cửa khẩu Thanh Thuỷ chủ yếu là lâm sản, tuy nhiên, vào đầu năm 2020, khi dịch bệnh diễn biến phức tạp thì phía nước bạn Lào đã đóng cửa biên giới. “Trong hai năm trở lại đây, chúng tôi chỉ làm nhiệm vụ tuần tra kiểm soát, phòng chống buôn lậu, tệ nạn xã hội và an ninh quốc gia…, chứ không phát sinh tờ khai Hải quan nào”, ông Nam nói.