Làm rõ 5 hiểu lầm trong nội soi tiêu hoá tại hội thảo khoa học về siêu nội soi Endocyto

Những hiểu lầm về triệu chứng và bệnh lý tiêu hóa

"Không có triệu chứng là không có bệnh"

Tại hội thảo “Cập nhật công nghệ siêu nội soi Endocyto từ Nhật Bản” do Thu Cúc TCI ngày 19 - 20/6, chuyên gia đề cập đến hiểu lầm phổ biến: “Không triệu chứng là không có bệnh”. Nhiều người chỉ quyết định đi khám khi xuất hiện đau bụng kéo dài, sụt cân hoặc các dấu hiệu rõ ràng khác.

Tuy nhiên, các trường hợp nội soi tại phiên thực hành của hội thảo cho thấy nhiều tổn thương tiền ung thư hoặc tổn thương giai đoạn sớm có thể diễn tiến âm thầm trong thời gian dài. Bệnh nhân V.D.T. (66 tuổi) được ghi nhận tổn thương loạn sản độ cao, trong khi bệnh nhân L.A.X. (42 tuổi) được phát hiện dị sản ruột. Đây đều là những tổn thương có ý nghĩa quan trọng trong theo dõi nguy cơ ung thư đường tiêu hóa.

Theo các chuyên gia, nhiều bất thường như viêm teo niêm mạc dạ dày, dị sản ruột, loạn sản hay polyp đại trực tràng thường không gây biểu hiện đặc hiệu ở giai đoạn đầu. Chính vì vậy, việc không xuất hiện triệu chứng không đồng nghĩa đường tiêu hóa hoàn toàn khỏe mạnh.

"Uống thuốc thấy đỡ là bệnh đã khỏi"

Không ít người có thói quen tự điều trị hoặc duy trì thuốc trong thời gian dài khi các triệu chứng như đau thượng vị, đầy bụng, khó tiêu hoặc trào ngược được cải thiện.
Tại chương trình, trường hợp bệnh nhân B.T.H. (44 tuổi) được chia sẻ như một ví dụ điển hình. Người bệnh cho biết đã sử dụng thuốc điều trị dạ dày trong nhiều năm do các triệu chứng được kiểm soát khá tốt. Tương tự, bệnh nhân V.H.M. (72 tuổi) cũng từng tự điều trị triệu chứng kéo dài trước khi quyết định thăm khám chuyên sâu.

Tuy nhiên, việc giảm triệu chứng không đồng nghĩa các tổn thương bên dưới đã được loại bỏ hoàn toàn. Thuốc có thể giúp kiểm soát biểu hiện bệnh nhưng không thay thế vai trò của các phương pháp thăm dò như nội soi trong đánh giá tình trạng niêm mạc đường tiêu hóa.

Những hiểu lầm về nội soi tiêu hóa

"Nội soi rất đau đớn và khó chịu"

Tâm lý e ngại nội soi vẫn khá phổ biến ở nhiều người bệnh. Một số trường hợp tham gia chương trình chia sẻ đã trì hoãn việc thăm khám trong nhiều năm vì lo lắng cảm giác đau hoặc khó chịu khi nội soi.

Bệnh nhân N.V.T. (72 tuổi) cho biết từng trì hoãn nội soi do những thông tin nghe được từ người quen về cảm giác khó chịu khi thực hiện thủ thuật. Trong khi đó, bệnh nhân V.T.D. (34 tuổi) cũng không tránh khỏi tâm lý lo lắng trước khi bước vào phòng nội soi.
Tuy nhiên, với sự phát triển của gây mê và các kỹ thuật nội soi hiện đại, đa số người bệnh gần như không cảm nhận được cảm giác đau trong quá trình nội soi gây mê. Thời gian thực hiện cũng tương đối ngắn và người bệnh có thể nhanh chóng trở lại sinh hoạt bình thường sau khi hoàn thành thăm khám.

"Chỉ cần nội soi một lần là có thể yên tâm trong nhiều năm"

Nhiều người cho rằng chỉ cần kết quả nội soi bình thường là có thể hoàn toàn yên tâm trong thời gian dài. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, nguy cơ xuất hiện tổn thương mới hoặc sự thay đổi của các bất thường đã có từ trước vẫn có thể xảy ra theo thời gian.

Do đó, tần suất nội soi cần được cá thể hóa dựa trên độ tuổi, yếu tố nguy cơ, tiền sử gia đình, kết quả nội soi trước đó cũng như tình trạng sức khỏe của từng người bệnh. Đối với những trường hợp có polyp, viêm teo niêm mạc, dị sản ruột hoặc các yếu tố nguy cơ cao, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi với khoảng cách phù hợp nhằm phát hiện sớm các thay đổi bất thường.

Những hiểu lầm về công nghệ nội soi và tầm soát ung thư tiêu hóa

"Mọi công nghệ nội soi đều giống nhau"

Cũng trong hội thảo khoa học “Cập nhật công nghệ siêu nội soi Endocyto từ Nhật Bản”, các chuyên gia cũng dành nhiều thời gian để trao đổi về sự khác biệt giữa các thế hệ công nghệ nội soi hiện nay. Nội soi tiêu hóa vẫn là phương pháp quan trọng trong phát hiện và theo dõi bệnh lý đường tiêu hóa. Tuy nhiên, hiệu quả đánh giá tổn thương không chỉ phụ thuộc vào kinh nghiệm của bác sĩ mà còn liên quan đến công nghệ được sử dụng.

Hiện nay, nội soi tiêu hóa đã phát triển qua nhiều thế hệ từ nội soi ánh sáng trắng, nội soi NBI (Narrow Band Imaging), nội soi phóng đại đến các hệ thống nội soi tế bào thế hệ mới. Tại Thu Cúc TCI, nội soi tế bào Endocyto 520x đang được ứng dụng nhằm hỗ trợ khảo sát tổn thương từ niêm mạc, hệ vi mạch đến cấp độ tế bào thông qua khả năng phóng đại hình ảnh lên tới 520 lần. Bên cạnh đó, hệ thống còn tích hợp các công nghệ hình ảnh như TXI (Texture and Color Enhancement Imaging), NBI (Narrow Band Imaging), EDOF (Extended Depth of Field), RDI (Red Dichromatic Imaging), kết hợp hình ảnh 4K và AI thời gian thực nhằm hỗ trợ bác sĩ trong quá trình phát hiện và đánh giá tổn thương.

TTƯT.PGS.TS.BS. Vũ Văn Khiên nhận định về tiềm năng trong ứng dụng lâm sàng của công nghệ Endocyto 520x: “Thông qua phóng đại hình ảnh lên 520 lần, các bác sĩ phát hiện các tổn thương đặc biệt nhỏ, giúp định hướng phát hiện ngay tế bào ở trong tổn thương đó có phải là tế bào ung thư hay không”.

"Nội soi có thể phát hiện mọi tổn thương một cách dễ dàng"

Mặc dù nội soi là phương pháp có giá trị cao trong phát hiện bệnh lý đường tiêu hóa, không phải mọi tổn thương đều dễ dàng nhận diện. Một số bất thường có thể rất nhỏ, dạng phẳng hoặc nằm xen lẫn trong các nếp gấp niêm mạc.

Đây cũng là lý do các công nghệ nội soi thế hệ mới liên tục được nghiên cứu và phát triển nhằm nâng cao khả năng phát hiện tổn thương. Theo các chuyên gia, hiệu quả chẩn đoán phụ thuộc vào sự kết hợp giữa công nghệ, kinh nghiệm của bác sĩ và việc người bệnh thăm khám đúng thời điểm.

Cũng trong hội thảo “Cập nhật công nghệ siêu nội soi Endocyto từ Nhật Bản”, PGS.TS.BS Masashi Misawa - Phó Giáo sư tại Bệnh viện Bắc Yokohama, Đại học Showa, chuyên gia hàng đầu Nhật Bản về Endocytoscopy cho biết: “Công nghệ mang lại tiềm năng lớn trong việc hỗ trợ nâng cao độ chính xác chẩn đoán trong thời gian thực, giúp bác sĩ có thêm dữ liệu để đánh giá tổn thương và đưa ra quyết định phù hợp trong quá trình nội soi”.

Việc hiểu đúng về nội soi tiêu hóa không chỉ giúp giảm tâm lý e ngại mà còn góp phần nâng cao cơ hội phát hiện sớm các tổn thương tiền ung thư và ung thư đường tiêu hóa. Chủ động thăm khám, tầm soát định kỳ và lựa chọn các giải pháp nội soi phù hợp vẫn là yếu tố quan trọng trong bảo vệ sức khỏe tiêu hóa.