Đẩy nhanh xử lý nhà, đất dôi dư, hoàn thành trong năm 2026

Theo Công điện, thời gian qua, Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành đã ban hành, sửa đổi, bổ sung nhiều quy định về quản lý, sử dụng tài sản công; đồng thời triển khai các cơ chế, chính sách nhằm tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh việc xử lý nhà, đất dôi dư.

Việc này góp phần bảo đảm cơ sở vật chất để các cơ quan, tổ chức, đơn vị và chính quyền các cấp hoạt động theo mô hình mới, không làm gián đoạn giải quyết thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công cho người dân và doanh nghiệp.

Nhiều cơ sở nhà, đất dôi dư đã được đưa vào khai thác, xử lý, qua đó tạo thêm nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, thất thoát tài sản công.

Tuy nhiên, theo báo cáo của Bộ Tài chính và Thanh tra Chính phủ, tiến độ xử lý giữa các địa phương còn chưa đồng đều. Một số địa phương đã tích cực xử lý, chỉ còn dưới 100 cơ sở nhà, đất dôi dư chưa hoàn thành, như Lạng Sơn, Điện Biên, Lai Châu, Tuyên Quang, Sơn La, Cao Bằng.

Trong khi đó, Gia Lai, Thanh Hóa, Đà Nẵng, Ninh Bình, Phú Thọ, Cần Thơ, Lâm Đồng, Quảng Trị, Quảng Ngãi và Hưng Yên vẫn còn trên 500 cơ sở nhà, đất dôi dư chưa được khai thác, xử lý triệt để.

Xử lý ngay cơ sở nhà, đất bỏ không quá 12 tháng

Để nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tài sản công, Thủ tướng yêu cầu người đứng đầu các bộ, cơ quan trung ương và UBND các tỉnh, thành phố trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo và chịu trách nhiệm về tiến độ, kết quả xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư thuộc phạm vi quản lý.

Các cơ quan phải thực hiện nghiêm chỉ đạo của Đảng, Nhà nước và Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; khẩn trương ban hành các văn bản thuộc thẩm quyền, tổ chức xử lý theo đúng quy định, khắc phục tình trạng nhà, đất bỏ hoang, sử dụng kém hiệu quả hoặc không đúng quy định.

Thủ tướng đặc biệt yêu cầu xử lý ngay các cơ sở nhà, đất không sử dụng quá 12 tháng đã được cơ quan thanh tra chỉ ra. Các cơ quan không được đặt thêm yêu cầu, điều kiện hoặc thủ tục xin ý kiến vòng vo, gây cản trở việc khai thác, xử lý tài sản.

Mục tiêu là hoàn thành việc xử lý, đưa các cơ sở nhà, đất dôi dư vào khai thác trong năm 2026.

Đối với các địa phương, Thủ tướng yêu cầu chỉ đạo cơ quan chức năng phối hợp với các cơ quan, tổ chức, đơn vị tiếp nhận các cơ sở nhà, đất dôi dư đã có quyết định chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý theo quy định.

Trường hợp cơ sở nhà, đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thiếu hoặc mất hồ sơ pháp lý, còn tình trạng lấn chiếm, bố trí làm nhà ở hoặc chưa xác định đầy đủ ranh giới thực địa, khi bàn giao phải ghi nhận cụ thể hiện trạng, ranh giới và hồ sơ, giấy tờ hiện có.

Không yêu cầu cơ quan, đơn vị có tài sản phải thuê đo vẽ lại hoặc hoàn thiện hồ sơ trước khi bàn giao, tiếp nhận.

Thủ tướng cũng yêu cầu lãnh đạo UBND tỉnh, thành phố trực tiếp chỉ đạo Sở Tài chính phối hợp với các sở, ngành liên quan làm việc với từng xã, phường, đặc khu hoặc cụm xã, phường, đặc khu.

Các cơ quan này có trách nhiệm đôn đốc việc quản lý, khai thác, xử lý nhà, đất đã được giao; hướng dẫn xây dựng phương án xử lý và trực tiếp cho ý kiến đối với các phương án do cấp xã đề xuất, bảo đảm đúng quy định và hiệu quả.

Gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả xử lý

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương rà soát, bảo đảm đầy đủ, chính xác số lượng cơ sở nhà, đất dôi dư; hoàn thành phê duyệt phương án xử lý đối với những cơ sở chưa được khai thác, xử lý triệt để.

Những cơ sở đủ điều kiện phải được trình, phê duyệt phương án và tổ chức xử lý, khai thác ngay, tránh kéo dài.

Các địa phương phải thường xuyên theo dõi tiến độ, kịp thời tháo gỡ khó khăn, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp chây ỳ, đùn đẩy, trốn tránh trách nhiệm, gây khó dễ, nhũng nhiễu hoặc trục lợi trong quá trình xử lý tài sản công, kể cả xem xét trách nhiệm về công tác cán bộ.

Đáng chú ý, Thủ tướng yêu cầu xây dựng và áp dụng KPI đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ đối với người đứng đầu các bộ, cơ quan trung ương, tỉnh, thành phố, xã, phường, đặc khu và các cơ quan, tổ chức, đơn vị về công tác quản lý, khai thác, xử lý nhà, đất dôi dư.

Bộ Tài chính được giao công khai tiến độ, kết quả xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư của các bộ, ngành, địa phương; đồng thời tổ chức các đoàn công tác trực tiếp đôn đốc, hướng dẫn những địa phương còn nhiều cơ sở chưa xử lý.

Các bộ, ngành và UBND tỉnh, thành phố phải cập nhật đầy đủ, chính xác, kịp thời tiến độ xử lý trên Phần mềm theo dõi, tổng hợp nhà, đất dôi dư, phục vụ công khai thông tin, đôn đốc và chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.