Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) mới nhất đã bỏ khái niệm “chung cư có thời hạn”, đồng thời quy định cụ thể hơn về thời hạn sử dụng nhà chung cư. Đây được xem là bước điều chỉnh quan trọng nhằm tránh cách hiểu thời hạn sử dụng công trình đồng nghĩa với thời hạn sở hữu căn hộ của người dân.

Theo hồ sơ dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) vừa được Bộ Tư pháp công bố để thẩm định, Bộ Xây dựng là cơ quan chủ trì xây dựng dự án Luật, dự kiến trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp thứ 2.

Đáng chú ý, so với dự thảo từng được trình trước đó, dự thảo mới đã bỏ khái niệm “chung cư có thời hạn” trong phần giải thích từ ngữ. Thay vào đó, dự thảo tập trung quy định về “nhà chung cư” và “nhà chung cư cũ”.

11-1789103477-sua-luat-nha-o-lam-ro-thoi-han-su-dung-bao-dam-quyen-tai-san-cua-nguoi-dan
Bỏ khái niệm chung cư có thời hạn, quy định rõ thời hạn sử dụng nhà chung cư

Việc điều chỉnh này xuất phát từ những băn khoăn tại Quốc hội khi cho rằng cụm từ “chung cư có thời hạn” có thể khiến người dân hiểu rằng sau 50 hoặc 70 năm, quyền sở hữu căn hộ đương nhiên chấm dứt. Trong khi đó, thời hạn sử dụng của một công trình về bản chất liên quan đến yêu cầu an toàn, chất lượng và khả năng khai thác công trình, không đồng nhất với thời hạn sở hữu tài sản.

Theo dự thảo, thời hạn sử dụng nhà chung cư được xác định trong hồ sơ thiết kế xây dựng của công trình theo quy định pháp luật về xây dựng và được tính từ thời điểm công trình được đưa vào khai thác, sử dụng. Khi hết thời hạn theo hồ sơ thiết kế, việc xử lý nhà chung cư sẽ thực hiện theo quy định của Luật Nhà ở và pháp luật về xây dựng.

Trường hợp nhà chung cư chưa hết thời hạn thiết kế nhưng xuất hiện hư hỏng, sự cố, có nguy cơ mất an toàn, chủ sở hữu và các bên liên quan phải thực hiện sửa chữa, khắc phục. Nếu không thể bảo đảm thời hạn sử dụng theo thiết kế ban đầu, thời hạn sử dụng có thể được xác định lại trên cơ sở hồ sơ thiết kế sửa chữa, cải tạo.

Dự thảo cũng đề xuất 4 trường hợp nhà chung cư phải tháo dỡ, chủ yếu liên quan đến nguy cơ mất an toàn, hư hỏng nghiêm trọng hoặc không còn đáp ứng yêu cầu sử dụng.

Một điểm đáng chú ý khác là dự thảo tiếp tục làm rõ quyền của chủ sở hữu khi cải tạo, xây dựng lại chung cư. Theo đó, chủ sở hữu có quyền tiếp tục sử dụng diện tích đất có nhà chung cư để thực hiện cải tạo, xây dựng lại thông qua đóng góp kinh phí theo quy định.

Như vậy, hướng sửa đổi lần này đang đặt trọng tâm vào việc phân định rõ thời hạn sử dụng công trình với quyền sở hữu tài sản. Đây là vấn đề có ý nghĩa lớn đối với thị trường căn hộ, bởi một quy định thiếu rõ ràng không chỉ tác động đến tâm lý người mua mà còn có thể ảnh hưởng đến giá trị tài sản, giao dịch và niềm tin đối với phân khúc nhà chung cư.

Hồng Lĩnh